Toaleta to najważniejsze pomieszczenie w otoczeniu człowieka. Zarówno w domu, w miejscu pracy, jak i często odwiedzanych obiektach użyteczności publicznej ich stan wpływa na nasze samopoczucie, zdrowie i komfort życia. Wygląd i czystość toalet mówią wiele o miejscu, w którym się znajdują oraz o ich gospodarzach i zarządcach. Możemy śmiało stwierdzić, iż stanowią one papierek lakmusowy dla poziomu higieny, jaki utrzymywany jest w danym miejscu oraz jakości usług świadczonych przez firmy zajmujące się sprzątaniem w obiekcie.
Aby świadomie wpływać na jakość toalet, czyli przede wszystkim poziom ich czystości, należy zdać sobie sprawę z ważności doboru odpowiednich chemicznych środków do utrzymania higieny wszystkich powierzchni występujących w toaletach. Chcąc dokonać właściwego wyboru musimy wziąć pod uwagę kilka kryteriów: po pierwsze rodzaju czyszczonych powierzchni, czyli ich podziału pod względem stref czystości, materiału, z jakiego są wykonane, oraz aktualnego stanu ich zużycia.
Wyróżniamy tu strefy o potencjalnie wysokim, średnim i niskim skażeniu szkodliwymi mikroorganizmami. Do tych pierwszych zaliczymy muszle klozetowe, pisuary i podłogi w ich najbliższym otoczeniu, a także kurki baterii kranowych, pojemniki na śmieci oraz wanny i brodziki. Średnie zagrożenie stanowią powierzchnie tj. klamki, dozowniki ręczników jednorazowych, włączniki światła, niskie zaś to zazwyczaj powierzchnie pionowe, czyli ściany, lustra, szyby, bądź zewnętrzne obudowy kabin prysznicowych.
O doborze odpowiedniej chemii decyduje także materiał czy tworzywo, z którego wykonana jest dana powierzchnia. Wyróżniamy tu materiały o różnej tolerancji na agresywne związki chemiczne, te bardziej wrażliwe to np. elementy emaliowane czy chromowane, plastik, delikatne tworzywa sztuczne, które w razie kontaktu z agresywna chemia mogą ulec odbarwieniu, czy wręcz uszkodzeniu. Niemniej ważny jest stan powierzchni – czy jest ona nowy, czy stara i zniszczony, z zatem porowata i bardziej narażona na możliwość gromadzenia brudu i bytowania drobnoustrojów chorobotwórczych.
Drugim istotnym kryterium decydującym o doborze preparatów chemicznych, jakimi czyścimy łazienki, jest oczywiście rodzaj zabrudzeń, których chcemy się pozbyć ze wszystkich opisanych powyżej rodzajów powierzchni. Wyróżniamy tu zabrudzenia trwałe, np. osady „kamienia” z twardej wody i powierzchowne np. osady mydlane, kurz, dalej, zabrudzenia o pochodzeniu organicznym i nieorganiczne, o niskim bądź o wysokim zagrożeniu biologicznym (bakterie, wirusy, grzyby).
Preparaty używane łazience w zależności od oczekiwanego ich działania możemy ogólnie podzielić na neutralne, kwaśne i alkaliczne. Ze względu na specyfikę toalet, tych pierwszych używamy zdecydowanie najmniej.
Kwaśne koncentraty w formie nie rozcieńczonej pozwalają na usuwanie starych, nawarstwionych osadów wapiennych, natomiast rozcieńczone służą do codziennej higieny np. umywalek, pisuarów, muszli klozetowych. Zaleca się regularne i dość częste używanie rozcieńczonego preparatu do czyszczenia baterii łazienkowych. Ogromnie ważne jest, aby był to preparat posiadający specjalny układ kwasów, odpowiednio dobranych, który nie powoduje matowienia chromowych powierzchni.
Wykluczone jest zatem, aby preparat zawierał tani kwas solny, niszczy on bowiem większość wrażliwych materiałów. Inna forma preparatów to kwaśne żele. Są one stosowane bez rozcieńczenia, powinny być używane codziennie, w zależności od liczby użytkowników toalety – kilka razy dziennie. Usuwają osady wapienne, kamień moczowy i rdzę, a regularne ich stosowanie zapobiega tworzeniu się zacieków wodnych. Gęsta konsystencja sprawia, że produkt w muszli klozetowej czy pisuarach długo utrzymuje się na ściankach, zapewniając jego lepsze działanie czyszczące oraz stwarzając warunki niesprzyjające rozwojowi bakterii i wirusów.
Preparaty alkaliczne, np. na bazie podchlorynu sodu myją, wybielają powierzchnie już naruszone zębem czasu i usuwają nieprzyjemne zapachy. Mogą być stosowane bez rozcieńczenia w łazience, toalecie w okolicach otworów kanalizacyjnych i śmietników. Rozcieńczone zaś, ze względu na ich właściwości grzybo- i pleśniobójcze, nadają się do mycia kabin, zasłon prysznicowych, desek sedesowych i koszy na śmiecie. Preparaty te nie tylko usuwają glony, grzyby i pleśnie, ale także zapobiegają ich tworzeniu się na powierzchniach. Muszle klozetowe należy myć tymi preparatami codziennie, mając na uwadze fakt, że na ściankach muszli tworzą się żółte zacieki, a pod obrzeżami gromadzą się osady. Myjemy nimi także akcesoria toaletowe typu dozownik do mydła, mata prysznicowa, szczotka do toalety, czy kosz na śmiecie.
Jeśli chodzi o mycie podłóg robimy to preparatami neutralnymi o przyjemnym zapachu, na pewno raz dziennie lub w razie potrzeby. W szkołach, czy innych sanitariatach użyteczności publicznej, gdzie jest duże natężenie ruchu, możemy podłogę myć rozcieńczonymi preparatami opartymi na podchlorynie sodu. Detergenty o neutralnym pH służą również do mycia ścian – glazury łazienkowej, luster, szyb i innych wertykalnych powierzchni.
Kolejna grupą środków higieny są preparaty do dezynfekcji powierzchni, mające status produktów biobójczych bądź nawet wyrobów medycznych*. Produkty te spełniają rygorystyczne wymagania norm, posiadają bardzo szerokie spektrum bójcze wobec większości zidentyfikowanych mikroorganizmów chorobotwórczych, a ich użycie zapewnia czystość bakteriologiczną powierzchni. Preparaty dezynfekcyjne można podzielić na alkoholowe – do szybkiej dezynfekcji powierzchni (w formie gotowego do użycia płynu w wygodnej formie sprayu, bądź w postaci nasączonych płynem chusteczek) i niealkoholowe (w formie koncentratu, gotowej do użycia pianki lub chusteczek), najczęściej oparte na czwartorzędowych związkach amonowych. Te drugie, mają zazwyczaj nieco dłuższy czas działania, ale ich przewagą jest to, że posiadają wysoką tolerancję materiałową, tzn. nie niszczą czyszczonych powierzchni, a oprócz tego posiadają bardzo dobre właściwości myjące.
Preparaty typowo dezynfekcyjne nie są jeszcze tak powszechnie stosowane w polskich toaletach, ale ich popularność rośnie stale i wprost proporcjonalnie do wzrostu świadomości społeczeństwa oraz obowiązujących standardów higienicznych.
W miejscach takich jak placówki służby zdrowia produkty te stosuje się codziennie bądź kilka razy dziennie do mycia i dezynfekcji podłóg oraz newralgicznych punktów gromadzenia bakterii: klamek, włączników światła, baterii kranowych, desek sedesowych itp. Dezynfektanty coraz większą popularność zyskują także w tzw. budynkach klasy A, oraz stosowane są wszędzie tam, gdzie użytkownicy szczególnie cenią sobie komfort i bezpieczeństwo korzystania z toalet.
Stosunkowo nową grupą środków czyszczących do toalet są preparaty oparte na bazie biologicznej. Zalicza się do nich najnowszej generacji uniwersalne środki czystości oparte na innowacyjnej formule, zawierającej kultury drobnoustrojów, których zadaniem jest rozkład i trawienie substancji organicznych – skrobi, węglowodanów tłuszczy, czyli brudu, na który natrafiamy w łazience. Bio-preparaty są przyjazne środowisku, mają neutralne pH i są bezpieczne dla otoczenia. Ze względu na ich łagodną formułę oraz wielozadaniowość mogą być stosowane codziennie do mycia i zwalczania przykrych zapachów na wszystkich powierzchniach w toaletach, od ścian i podłóg, po pisuary, muszle klozetowe, odpływy i kosze na śmieci. Przede wszystkim świetnie sprawdzają się w miejscach, gdzie problem stanowią nieprzyjemne zapachy.
W celu zapewnienia toalecie świeżego i atrakcyjnego zapachu stosuje się popularnie zwane „odświeżacze powietrza”. Na rynku środków czystości dostępne są one w różnej formie: aerozole, płyny w butelkach z atomizerem, kostki toaletowe, żelowe krążki „mocowane” bezpośrednio na wewnętrznej powierzchni muszli klozetowych, odświeżacze elektryczne i inne. Różnią się one między sobą nie tylko formą, ale także trwałością i intensywnością woni, jaka wydzielają oraz wydajnością. Największą popularność zyskały spraye, gdyż są najprostsze w użyciu, stosunkowo najtańsze oraz bardzo trwałe. Stosuje się je w zależności od potrzeb do kilku razy dziennie, spryskując nimi dowolną wodoodporną powierzchnię, np. płytkę glazury łazienkowej. Nie pozostawiają plam, gdyż zawartość alkoholu powoduje ich szybkie odparowywanie, zaś zastosowane w nich pochodne olejków eterycznych utrwalają zapach na bardzo długi czas. Natomiast najmniej polecanymi oraz najwięcej tracącymi na popularności odświeżaczami są z pewnością kostki toaletowe w tzw. koszyczkach, wykonanych z plastiku. Ponieważ koszyczki narażone są na największe skażenie, a jednocześnie utrzymanie ich czystości jest kłopotliwe, są one tak naprawdę zbędnym siedliskiem bakterii.
Toaleta to nie tylko najważniejszy pokój na świecie, ale także pomieszczenie, któremu należy poświecić najwięcej uwagi, czasu i środków finansowych, aby zapewnić właściwy poziom higieny. Pomocna w tym jest na pewno bogata i różnorodna oferta środków czystości dostępnych na rynku. Musimy pamiętać, że środki, które wybieramy powinny być skuteczne oraz spełniać rygorystyczne wymagania, częstokroć podobne do tych, jakie obowiązują w służbie zdrowia. Przy ich doborze musimy pamiętać, że sprzątamy w taki sposób, aby nie tylko usunąć zabrudzenia i szkodliwe zarazki, ale także zadbać o stan fizyczny powierzchni, tak aby nie ulegały one szybkiemu niszczeniu i służyły nam jak najdłużej.
*źródło Medisept https://prawdziwadezynfekcja.pl/